Değerlendirebilmek Geçenlerde bir ilçede yönetici olarak çalışan bir arkadaşımın anlattıklarını dinlerken düşüncelere daldım. Devletin, belediyelere ve belediye şirketlerine Kurum Dışı Kamu İşçi alımı programının sağladığı imkana göre; (5-9ay) arası kısa zamanlı kamu iş işçi alımı yapılıyor. Hafta da üç gün çalışacaklar. Amaç işsizliğe bir nebze katkı sağlamak.  Başkan yöneticilerine bu programa göre eleman alsak görev verebilir miyiz? Diyor. Yönetici arkadaşım ortaokul ve üzeri mezun olanları görevlendirebilirim diyor. Aslında kerhen bir görevlendirme bekleyen başkan şaşırıyor. Yönetici arkadaşım belediyenin arşivinin iki yılda dijital ortama aktarmayı planlıyor. “Bu imkan ile dokuz ayda bitiririm” diyor. Başkan; bunlar “eğitimsiz” diyor. Yönetici arkadaşım ben yetiştiririm kısa zamanda öğretirim diyor. Arkadaşımı tanıyorum. Ne istediğini bilen, planlı programlı birisi. Ne istediğini anlatabileceği gibi nasıl yaptıracağını da bilir. On beş yıllık iş deneyiminden tanıyorum. İş yaparken işinin her zaman bir algoritması olmuştur. Öyle göç giderken düzülür mantığı ile çalışmaz. Staja gelen, yeni gelen çalışanlara çay kahve taşıtarak iş öğretmeye çalışan yöneticilerden değildir. Onu dinlerken düşündüm; Stajını çay evrak taşıtarak geçirten, Yeni çalışanlara yüksekten bakan, İş öğretirken bilgi saklayan, Ne istediğini söylemeden, anlatmadan, öğretmeden iş bekleyip sonra da çalışan hata yapınca ona kızan, Bilgi saklayan, Çalışanları hatalarıyla yönetmeye çalışan, Saygın olmadan kendisini saydırmaya çalışan, Motivasyon gücü sıfır, Çalışanın enerjisini sömüren, Kendi moral düşüklüğünün acısını ekibinden çıkaran, Takdir fakiri, Yetiştirmekten çok biat ettirmeye çalışan, Yöneticileri düşündüm. Osmanlı’nın son zamanlarında devletin yetiştirmek için yurt dışına göndererek yetiştirdiği insanları pasif görevlere getirerek kendi konumlarını korumaya çalışan bakan ve bürokratlar aklıma geldi. İlk öğrendiğimde koca imparatorluğun neden yıkıldığını anladım demiştim. Bugün de devlet kurumları belediyeler ve özel sektörde verimsiz örgütlerin tamamı buna benzer yöneticiler tarafından yönetiliyor diye düşündüm. Düşündükçe baktım biz insanı değerlendirerek kıymetlendirmek konusunda çok da istekli değiliz. Hatta değersizleştirmek bizim daha kolayımıza geliyor. Sonra toplumumuzu düşündüm. Toplum olarak da insanların kusurları ile daha öncelikli ilgileniyoruz. Onun için insanın kusurlarını ortaya çıkaran tv programları daha çok izleniyor. Belki de bu yöneticilerin kendi konumlarını daha ileri götürecek becerisi yok ve insanlar yetişirse ben gölgede kalırım diye korkuyorlar. Oyun kurma, planlama, becerileri zayıf, Yetenekli olsalar da kültürleri yeteneklerine göre gelişmiş davranışlar sergilemelerini engelliyor. Alışkanlıkları yetişmiş oldukları ortamlar onların iş yerinde sosyal olmalarını engelliyor. Sadece görevini yapmaya çalışmak, Hata yapmamak onların dar dünyasının temel rotası. Zaman zaman kendi çıkardıkları sorunları çözerek ‘’çözdüm’’ kahramanlıkları ile kendilerini başarılı gösteren, Ya da çözebileceği küçük problemleri büyütüp sonra “ben çözerim”, “çözüyorum” sahte başarıları ile kariyerlerini yükseltmeye çalışan yöneticiler azımsanmayacak kadar çoğunlukta, Bu tip yöneticiler ağırlıkta olunca yeni gelenler de bir şekilde bu yöneticilerin ya huyundan ya suyunda kaparak kendilerini onlara benzetiyorlar,  İnsanı değerlendiremeyen, kıymetlendiremeyen yöneticilerin organizasyonları ekip ruhu ve kültürünü oluşturamıyor. Bunlar çavuş tipi, değnekçi tipi yönetimle anlık kararlarla kendini önemli hale getirmeyi marifet haline getirmişler. Kendinden başka herkesin başarısını kıskanan, önüne engel koyan tavırlarıyla aslında gelişmenin de önündeki engel duruma geldiklerini çoğu zaman fark etmiyorlar bile Böyle olunca devlet, belediye ve şirketler belki büyüyorlar ama gelişemiyorlar. Onun için bu tip organizasyonlarda gerçek sorunlar çözülmüyor. Anlık çözümlerle geçiştirilmeye çalışılıyor. Kurumlar ve örgütler bu yöneticilerin dar dünya görüşlerini aşamıyor. Bu yöneticilerin korkuları örgütlerinin atılım yapmasının önünde engel haline geliyor. Ve çevresini değerli kılamayan yöneticiler yüzünden devlet ve özel sektör kurumları gibi devletimizde de birçok yetenek ve kabiliyete sahip insan kaynakları vasatın altında iş yaşamlarını sürdürüyor. Bu insan kaynaklarını israf edilmesi kadar ülke kaynaklarının da gerçek katma değere ulaşamamasının en büyük sebeplerinden birisi olarak önümüze çıkıyor. Bugünkü batan şirketler, fon krizi, denetlemeyen devlet kurumları, suiistimal bataklığındaki belediyeler bu yöneticiler ve ekiplerinin bilerek kurdukları ya da bilmeden alet oldukları sistemlerin sonucunu yaşıyorlar. O arkadaşım elemanları aldı işe koydu. Kısa zamanlı çalışan bu insanlar bile bu sayede uzun zamanlı çalışma ortamı bulacaklar. Buna bütün kalbimle inanıyorum. Bu arada insan kaynaklarını tüketen değersizleştiren yöneticiler kendi tahtlarını keyfini çıkarmaya çalışıyorlar En çok da bu kurumlara bu idarecileri seçenler zarar görüyor